Καμία απαλλοτρίωση για το Καστέλλι

Η εξόφθαλμη πρόταξη του ιδιωτικού έναντι του δημοσίου συμφέροντος

Μάριος Διονέλλης
Μάριος Διονέλλης

Από τις αντιδράσεις των κατοίκων στην ενημερωτική εκδήλωση του Υπουργείου Υποδομών για το αεροδρόμιο στο Καστέλλι. (24/6/2017)

Εντάξει, ο τίτλος είναι σκόπιμα «τσιμπημένος» για να σας κεντρίσω το ενδιαφέρον. Μην ανησυχείτε, θα γίνουν οι απαλλοτριώσεις για το αεροδρόμιο στο Καστέλλι, απλά απ’ ότι φαίνεται, θα γίνουν σε εξευτελιστική τιμή.

Το σημερινό θέμα θέλει πρόλογο και σύντομο ιστορικό γιατί όλοι οι αναγνώστες δεν είναι και γνώστες όσων έχουν προηγηθεί:

Οι κάτοικοι των περιοχών γύρω από το Καστέλλι έχουν χωριστεί σε δύο «παρατάξεις». Υπάρχουν αυτοί που εναντιώνονται στο έργο του νέου αεροδρομίου, μιλούν για ένα άσκοπο και δαπανηρό έργο, με τεράστιο περιβαλλοντικό αποτύπωμα στην περιοχή, που αλλάζει τον χαρακτήρα της Πεδιάδας αφού ξεριζώνει 200.000 ελαιόδεντρα και καταστρέφει τα υπόλοιπα λόγω των ρύπων από τα αεροπλάνα. Μετατρέπει τους κατοίκους από αγρότες σε υποψήφιους εργάτες στο νέο αεροδρόμιο και παράλληλα αυξάνει και τα κόστη (και τους ρύπους) μετακίνησης αφού θα έχει από τις μεγαλύτερες αποστάσεις παγκοσμίως από την πόλη που υποτίθεται ότι θα εξυπηρετεί.

Υπάρχουν και οι υπέρμαχοι του έργου. Αυτοί που περιμένουν να αναπτυχθεί η περιοχή τους, να βρουν δουλειές  τα κοπέλια τους, να δημιουργηθεί ένα ολόκληρο εμπορικό πάρκο για τις επιχειρήσεις τους δίπλα στο αεροδρόμιο  και να εισρεύσει άφθονο ντόπιο και ξένο χρήμα στο Καστέλλι και τα πέριξ χωριά. Περίπου ως… «προκαταβολή» των εσόδων θεωρούνται οι αποζημιώσεις από τις απαλλοτριώσεις των περιουσιών τους, που ασφαλώς οφείλει να τους καταβάλλει το κράτος. Για το ύψος των αποζημιώσεων όμως έχει ξεκινήσει μια μακρά δικαστική διαδικασία με το κράτος να ζητά να μειώσει τις τιμές και τους ιδιοκτήτες να ζητούν όσο το δυνατόν παραπάνω.  (Βεβαίως, για να είμαι δίκαιος, ανάμεσά τους υπάρχουν και άνθρωποι που ενώ θα αποζημιωθούν είναι σταθερά εναντίον του έργου. Ωστόσο, από τις επίσημες ανακοινώσεις  των οικοπεδούχων δεν φαίνεται να εκπροσωπούνται).

Εννοείται πως οι υπέρμαχοι του έργου είναι οι περισσότεροι (έτσι γίνεται πάντα) και πως οι διαφωνούντες είναι ως συνήθως αυτοί οι περίεργοι, οικολόγοι, γκρινιάρηδες που εμποδίζουν την ανάπτυξη του τόπου κτλ. Εννοείται επίσης πως εγώ είμαι με αυτούς τους δεύτερους τους γκρινιάρηδες (αχρείαστη μάλλον η επισήμανση αλλά ας το παραδεχτώ για να έχω τα νώτα μου καλυμμένα, μη μου πείτε μετά ότι το παίζω «αντικειμενικός» – Αν θέλατε «αντικειμενικότητα» να βλέπατε MEGA την περίοδο του δημοψηφίσματος).

Οι Οικολόγοι είναι σταθεροί: «Όχι στο έργο, καμία παρέμβαση στο τοπίο, αναπτύξτε το υπάρχον αεροδρόμιο στο Ηράκλειο και αφήστε ήσυχη την περιοχή μας». (Αγύριστα κεφάλια σας λέω…)

Οι ιδιοκτήτες γης έχουν λίγο πιο περίεργη στάση. Ενώ δε συμμερίστηκαν ποτέ τις  ανησυχίες των «οικολόγων» εντούτοις και αυτοί θυμούνται τη διάσταση της οικολογικής  καταστροφής αλλά και της αλλαγής του οικονομικού μοντέλου της περιοχής τους κάθε φορά που μειώνεται η τιμή των απαλλοτριώσεων. Στην τελευταία ανακοίνωσή τους, την οποία μάλιστα προώθησε ως αναφορά προς τους αρμόδιους υπουργούς ο βουλευτής Βασίλης Κεγκέρογλου, υπάρχουν μερικές φράσεις που (μου) προξενούν μια περίεργη ενόχληση. Και ξέρετε πως είναι αυτή ενόχληση που δε λέει να φύγει, σα να έχεις βουτήξει πρωί πρωί σε λακκούβα με νερό και να πρέπει όλη μέρα να τριγυρνάς με βρεγμένη κάλτσα μέσα στο παπούτσι.

Στο τέλος του κειμένου θα παραθέσω αυτούσια την επιστολή για να πάρετε όλη την εικόνα και να κρίνετε μόνοι σας. Ξεκινώ όμως εδώ με τις επίμαχες φράσεις. Στην εισαγωγή λένε:

Ως εκπρόσωποι των κατοίκων, ιδιοκτητών, καλλιεργητών, αγροτών και καταγομένων εκ της ευρύτερης περιοχής Ευαγγελισμού και Ρουσσοχωρίων Δήμου Μινώα Πεδιάδος, οι οποίοι καλούνται να εισφέρουν για την κατασκευή του ΝΕΟΥ ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟΥ Καστελλίου 6.250 από τα συνολικά 6.890 στρέμματα που απαλλοτριώνονται στην περιοχή του Κάμπου. Ήτοι το 91% της απαλλοτρίωσης μιας Γης, που στο σύνολό της είναι πεδινή, εντατικά καλλιεργημένη και εύφορη, με αποτέλεσμα, πολλοί κάτοικοι να καταλήγουν ακτήμονες και άνεργοι, ενώ για την πλειοψηφία των υπολοίπων, η καλλιέργεια λόγω μεγέθους της εναπομένουσας γης, είναι μη βιώσιμη και ανεπαρκής, για ένα στοιχειώδες εισόδημα. Ταυτόχρονα επιβαρυνόμαστε λόγω θέσης, με όλες τις δυσμενείς επιπτώσεις από την κατασκευή και λειτουργία του αεροδρομίου, όπως αέριοι ρύποι, ηχορύπανση κ.λ.π

Πρώτη παρατήρηση: Ξέρουν πολύ καλά τί θα σημάνει η κατασκευή του αεροδρομίου και οικονομικά και περιβαλλοντικά. Θα καταλήξουν ακτήμονες και άνεργοι και με όλες τις δυσμενείς περιβαλλοντικές επιπτώσεις που θα υποστούν. Θα ήταν αυτοί λόγοι για να πουν όχι στο αεροδρόμιο;  Όχι. ακριβώς. Όλα είναι θέμα… διαπραγμάτευσης.

Πάμε παρακάτω στην επιστολή:

ΣΑΣ ΔΗΛΩΝΟΥΜΕ ότι :

Δεν θα υποχωρήσουμε μπροστά στην «αρπαγή» των περιουσιών μας. Είμαστε αποφασισμένοι να μην διαπραγματευτούμε τους κόπους μίας ζωής, την γη για την οποία μόχθησαν και αγωνίστηκαν να μας παραδώσουν οι πρόγονοί μας.

Εξαιρετικά. Και πολύ αγωνιστικά. Μακάρι να έμπαιναν και οι πολίτες άλλων περιοχών έτσι με το μπέτι τους μπροστά για να προστατέψουν τη γη τους από την επερχόμενη «ανάπτυξη» που είδαμε τί άφησε πίσω της. Αμέσως μετά όμως η «μη διαπραγμάτευση» γίνεται κάπως πιο… διαπραγματεύσιμη.

Δεν πρόκειται να δεχτούμε να καταλήξουμε ακτήμονες, άνεργοι, έναντι ενός εξευτελιστικού τιμήματος, που θα δοθεί σε βάθος χρόνου ύστερα από συνεχόμενα και με αβέβαιη έκβαση δικαστήρια.

Εγώ εδώ διαβάζω ανάποδα: Θα δεχτούμε να καταλήξουμε ακτήμονες άνεργοι αν το τίμημα είναι επαρκές και αν δοθεί άμεσα και όχι σε βάθος χρόνου και ίσως χωρίς δικαστικές περιπέτειες.
Κάνω λάθος; Μακάρι.

Να ξεκαθαρίσουμε κάτι. Το αεροδρόμιο δεν το ξεκίνησαν οι κάτοικοι του Ευαγγελισμού και των Ρουσσοχωρίων. Ούτε το πρότειναν αυτοί, ούτε αυτοί φταίνε για τον λάθος σχεδιασμό και τα φούμαρα που πουλάνε εδώ και χρόνια οι κυβερνήσεις από την εποχή του Βερελή αρχικά και του Σουφλιά αργότερα. Και οι απαλλοτριώσεις είναι αναγκαστικές, δεν έχουν άλλη επιλογή. Ωστόσο, ήταν κι αυτοί εκεί, τον περασμένο Ιούνιο (από εκεί η φωτογραφία) όταν άκουσαν τον επικεφαλής της περιβαλλοντικής ομάδας του έργου και τον εκπρόσωπο του Υπουργείου Υποδομών να τους κοροϊδεύουν κατάμουτρα λέγοντας πως ο θόρυβος από τα αεροπλάνα θα είναι αντίστοιχος με ένα πλυντήριο πιάτων (στο διπλανό μάλιστα δωμάτιο). Και ενώ γέλασαν και οι πέτρες τότε, δε σηκώθηκαν και οι πέτρες να απαιτήσουν ακύρωση του έργου.

Αντίθετα το «παζάρι» που γίνεται με την επίκληση των επιχειρημάτων της άλλης πλευράς, όλων ημών δηλαδή που είμαστε κατά του αεροδρομίου, είναι τουλάχιστον ενοχλητικό και άδικο. «Ξέρω την καταστροφή που έρχεται για την περιοχή μου αλλά με λίγο καλύτερη τιμή στην απαλλοτρίωση του δικού μου χωραφιού, τί να κάνουμε, κομμάτια να γίνει».
Δε μ’ αρέσει και να με συμπαθάτε. Η τόσο εξόφθαλμη πρόταξη του ιδιωτικού έναντι του συλλογικού συμφέροντος νομίζω πως είναι προκλητική.

Για το θέμα έχει υπάρξει και παλαιότερη αντίστοιχη ανακοίνωση των χωριανών στο ίδιο πνεύμα, μάλιστα τότε έβαλαν και εμμέσως εναντίον όσων διαμαρτύρονταν κατά του αεροδρομίου, λέγοντας περίπου «εμείς κάτσαμε φρόνιμα γιατί μας αδικείτε τώρα». (μάλλον ακριβώς επειδή κάτσατε φρόνιμα). Μπορείτε να δείτε τα σχετικά εδώ.

Δεν έχω τίποτα προσωπικό με τους ανθρώπους εκεί. Κάθε άλλο. Ωστόσο, με τη λογική του ιδιωτικού οφέλους, εμείς που δεν έχουμε περιουσία εκεί πρέπει να θέλουμε να πάρει το κράτος τα χωράφια όσο γίνεται φθηνότερα, αφού τα λεφτά από το κρατικό ταμείο θα βγουν, δηλαδή από όλους μας. Και επιπλέον θέλουμε το νέο αεροδρόμιο να γίνει όσο το δυνατόν πιο φθηνά και να μην επιβαρυνθούμε παραπάνω αργότερα όταν θα γίνεται η απόσβεση των χρημάτων που θα έχουν δαπανηθεί. Παράλογο;

Δε νομίζω πως είναι αυτός ο σωστός τρόπος σκέψης.

Το αεροδρόμιο Καστελλίου είναι ένα λανθασμένο, άσκοπο και ακριβό έργο για λόγους που έχουν αναλυθεί πάρα πολλές φορές. Η θέση των ανθρώπων που χάνουν τις περιουσίες τους κατά τη γνώμη μου θα ήταν δίπλα σε εκείνους που διαφωνούν με την καταστροφή της περιοχής και μακριά από πολιτικάντηδες που υπόσχονται πιέσεις και μεσολαβήσεις για κάτι καλύτερο. Μόνο χαμένοι έχετε να βγείτε από αυτή την τακτική.

Με ειλικρινή εκτίμηση και σεβασμό.

Παρακάτω ολόκληρη η ανακοίνωση, όπως προωθήθηκε στη Βουλή:

————————-

«ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ – ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΑ – ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ

  1. Τοπικής Κοινότητας ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ, Δήμου Μινώα Πεδιάδος
    2. Τοπικής Κοινότητας ΡΟΥΣΣΟΧΩΡΙΩΝ, Δήμου Μινώα Πεδιάδος
    3. Αγροτικού Συνεταιρισμού Ελαιοπαραγωγών ΕΥΑΓΓΕΛΙΣΜΟΥ.
    4. Πολιτιστικού Συλλόγου ΜΟΥΧΤΑΡΟΥ, με έδρα τον Ευαγγελισμό
    5. Πολιτιστικού Συλλόγου ΡΟΥΣΣΟΧΩΡΙΩΝ
    6. Του Σωματείου με την επωνυμία «Σύλλογος κατοίκων και ιδιοκτητών περιοχής Ευαγγελισμού Πεδιάδος – Ο ΚΥΠΕΡΑΣ»,

Ως εκπρόσωποι των κατοίκων, ιδιοκτητών, καλλιεργητών, αγροτών και καταγομένων εκ της ευρύτερης περιοχής Ευαγγελισμού και Ρουσσοχωρίων Δήμου Μινώα Πεδιάδος, οι οποίοι καλούνται να εισφέρουν για την κατασκευή του ΝΕΟΥ ΑΕΡΟΔΡΟΜΙΟΥ Καστελλίου 6.250 από τα συνολικά 6.890 στρέμματα που απαλλοτριώνονται στην περιοχή του Κάμπου. Ήτοι το 91% της απαλλοτρίωσης μιας Γης, που στο σύνολό της είναι πεδινή, εντατικά καλλιεργημένη και εύφορη, με αποτέλεσμα, πολλοί κάτοικοι να καταλήγουν ακτήμονες και άνεργοι, ενώ για την πλειοψηφία των υπολοίπων, η καλλιέργεια λόγω μεγέθους της εναπομένουσας γης, είναι μη βιώσιμη και ανεπαρκής, για ένα στοιχειώδες εισόδημα. Ταυτόχρονα επιβαρυνόμαστε λόγω θέσης, με όλες τις δυσμενείς επιπτώσεις από την κατασκευή και λειτουργία του αεροδρομίου ,όπως αέριοι ρύποι, ηχορύπανση κ.λ.π

Κ Α Τ Α Γ Γ Ε Λ Λ Ο Υ Μ Ε

Την απαράδεκτη απάντηση (με αρ. πρωτ. 5972/12-09-2017 έγγραφο Διεύθυνσης Απαλλοτριώσεων) του Υπουργείου Υποδομών, σε ερώτηση – αναφορά των Βουλευτών Ηρακλείου κκ Κεγκέρογλου και Δανέλλη, σχετικά με τις προτεινόμενες από το Δημόσιο τιμές αποζημίωσης για τις απαλλοτριώσεις της περιοχής του Αεροδρομίου KAI τη σιωπή των 4 κυβερνητικών βουλευτών, μολονότι τους έχουμε ήδη κοινοποιήσει τις απόψεις και τα αιτήματά μας.

Υπενθυμίζουμε στο Ελληνικό Δημόσιο ότι, δυστυχώς για αυτούς διαθέτουμε αντίληψη και δεν μπορούμε άλλο να ανεχτούμε τον εμπαιγμό και την κοροϊδία τους. Είναι αδιανόητο να ισχυρίζονται ότι οι προτεινόμενες τιμές ύψους 1,5-2,01 ευρώ/τ.μ. για τον εύφορο Κάμπο της Πεδιάδας που είναι «εύλογες»

Η στάση τους είναι το λιγότερο προκλητική! Με το δικόγραφό τους, ζητούν τη μείωση των ήδη ανεξήγητα χαμηλών τιμών της εκτιμήτριας του Δημοσίου, για τις ελιές και τα αμπέλια, σε ποσοστά ύψους 20-50%, αλλά όπως φαίνεται το … ξεχνάνε επιλεκτικά στην έγγραφη απάντησή τους. Φτάνουν μέχρι το σημείο να μας … παραδίδουν μαθήματα κατανόησης και σεβασμού των προσπαθειών του Υπουργείου για «αναπτυξιακές δράσεις» που «περισσότερο σήμερα από κάθε άλλη φορά, έχει ανάγκη ο τόπος». Και ερωτάμε: αναπτυξιακές δράσεις εις βάρος αγροτών που ξεκληρίζονται ; Τι μας θεωρεί το Υπουργείο και γενικά η Κυβέρνηση που έχουν λάμψει δια της απουσίας τους;; Προφανώς, μία αναγκαία και άνευ αξίας (και λόγου) παράπλευρη απώλεια, αλλά αυτό δεν θα το ανεχτούμε.

Η ασυνέπεια και η ανακολουθία της Πολιτείας φαίνεται από τα παρακάτω αδιάσειστα στοιχεία :

  1. Τον Αύγουστο του 2015, με την κήρυξη της απαλλοτρίωσης, το Δημόσιο προϋπολογίζει την δαπάνη για τον κάμπο, σε 41.927.861,00€.
  2. Το 2017, οι πιστοποιημένοι εκτιμητές του Δημοσίου, με τις τιμές αγοράς που προτείνουν η δαπάνη για την ίδια περιοχή, είναι 39.393.726 € .
  3. Το 2017, Το Δημόσιο αλλάζει τις τιμές των εκτιμητών προς τα κάτω και με τις τιμές που προτείνει (προς το Δικαστήριο) η δαπάνη για την ίδια περιοχή είναι 31.976.766 €, μόλις 4500 € το στρέμμα περιλαμβανόμενων των δένδρων και όλων των επικειμένων
  4. Το ίδιο το Δημόσιο, πρότεινε στον πρώην Δήμο Καστελλίου (για να φτιάξει μια παιδική χαρά ) να παραχωρήσει τμήμα του εγκαταλειμμένου Στρατοπέδου « ευρισκόμενου πλησίον Γαλενιανού και Σκλαβεροχωρίου, πολύ κοντά με την απαλλοτριούμενη περιοχή, με τιμή 11.ΟΟΟ € το στρέμμα, σε μια βραχώδη και άγονη περιοχή.

Σ Α Σ   Δ Η Λ Ω Ν Ο Υ Μ Ε  ότι :

Δεν θα υποχωρήσουμε μπροστά στην «αρπαγή» των περιουσιών μας. Είμαστε αποφασισμένοι να μην διαπραγματευτούμε τους κόπους μίας ζωής, την γη για την οποία μόχθησαν και αγωνίστηκαν να μας παραδώσουν οι πρόγονοί μας.

Δεν πρόκειται να δεχτούμε να καταλήξουμε ακτήμονες, άνεργοι, έναντι ενός εξευτελιστικού τιμήματος, που θα δοθεί σε βάθος χρόνου ύστερα από συνεχόμενα και με αβέβαιη έκβαση δικαστήρια .

Το θέμα των κληροτεμαχίων – ανταλλάξιμων προσφυγικών εκτάσεων του οικισμού Ρουσσοχωρίων, αν και έχει τεθεί επιτακτικά στο Υπουργείο, δεν βλέπουμε λύση, με αποτέλεσμα να υπάρχει αβεβαιότητα για την είσπραξη, ακόμη και αυτών των ευτελών αποζημιώσεων .

Είναι δυνατόν, να ευρεθεί καλλιεργήσιμη έκταση 7000 στρεμμάτων που να πωλείται κοντά στις κατοικίες μας ώστε να μπορούμε να αναπληρώσουμε αυτή που απαλλοτριώνεται;

Δεν θα αφήσουμε όμως, να παιχτεί πάνω στις δικές μας πλάτες οποιοδήποτε παιχνίδι πολιτικών, οικονομικών και κερδοσκοπικών συμφερόντων! Η απουσία και σιωπή σας, μπροστά στις ολέθριες συνέπειες της απαλλοτρίωσης και την αδικία που διαπράττεται εις βάρος μας είναι εξοργιστική!

Σας ενημερώνουμε ότι η υπομονή μας έχει πλέον εξαντληθεί!».